• قیمت زنده بیت کوین
ترس، قاتل یک تریدر

همگی ما با ترس آشنا هستیم. حسی که در ذات، برای نجات جان ما آفریده شده است اما وقتی وارد رفتار حرفه ای یک تریدر می شود، نه تنها مال و سرمایه ی معامله گر را نجات نمیدهد بلکه موجب نابودی آن می شود! چرا ترس عاملی تخریب کننده در معاملات است؟ چرا ترس بوجود می آید؟ آیا می توان بر ترس خود در معاملات غلبه کرد؟ آیا می شود اصلا ترس نداشت؟ چه راهکاری برای مقابله با ترس در زمان انجام معاملات وجود دارد؟

چرا ترس به وجود می آید؟

ریشه و منشا اصلی ترس، در روانشناسی، عدم شناخت است. فردی را در نظر بگیرید که قبل از ورود به یک خانه، چشمان او را میبندید و با گذاشتن محافظ گوش، مانع از استفاده ی وی از حس شنوایی می شوید. سپس او را داخل منزل برده، در سالن خانه چرخ می دهید. وارد اتاق خواب می کنید؛ دوباره به سالن بر میگردید. یک بار دیگر او را در سالن چرخ می دهید و دوباره وارد اتاق خواب میکنید. به سالن برگشته و این بار او را وارد اتاق کار یا کتابخانه ی منزل کرده، درب اتاق را میبندید و چشم بند و گوش بند را برمیدارید. این فرد از همان لحظه که قادر به دیدن و شنیدن می شود؛ در سطح بسیار بالایی از استرس و هیجان قرار دارد بخصوص اگر کسانی را که با وی چنین کاری کرده اند نشناسد و نتواند چهره ی آنها را ببیند و شناسایی کند. حال به این فرد بگویند که اگر به تمام اطلاعات خود درباره ی موضوع خاصی اعتراف نکند در اتاق بغل فردی آماده ی شکنجه ی وی است. اگر این شخص تعلیمات روانی خاصی برای مقابله با این شرایط نداشته باشد به راحتی بسیاری از اطلاعات را فاش خواهد کرد. چرا؟

چنین فردی در چنان شرایطی، هیچ برداشتی از اینکه کجاست و در اطراف خانه چه چیزهایی وجود دارد ندارد. پس در عدم شناخت مطلق قرار گرفته و مطابق همیشه، عدم شناخت منجر به ترس خواهد شد. این در حالی است که از دید سایر ناظرین، در پشت درب اتاق، سالنی مبله و شیک با تلویزیونی مجلل قرار دارد و میدانند که تنها اتاق دیگر در آن خانه یک اتاق خواب لوکس و شیک با یک سرویس بهداشتی، و یک آشپزخانه ی معمولی قرار دارد و هیچ فرد شکنجه گری وجود ندارد! آیا این افراد برای خروج از اتاق و ورود به اتاق خواب، خواهند ترسید؟

تقریبا همین شرایط در مارکت های مالی وجود دارد. شما به عنوان معامله گر، در فضایی قرار دارید که نمیدانید دیگران چه میکنند. نمیدانید در دقیقه ی آینده، سرمایه ای درشت، چه اراده ای خواهد داشت. نمیدانید فردا چه خواهد شد. تنها چیزی که دارید حس بینایی خود است و چندین ابزار مانند فیبوناچی و گن و ایچیموکو و ده ها اندیکاتور و اسیلاتور که در بسیاری مواقع برای بسیاری از معامله گران فقط موجب سرگیجه میشود. چطور انتظار دارید در چنین فضایی، با این سطح از عدم شناخت و اشراف، ترس نداشته باشید؟

چرا ترس عاملی مخرب در معامله گری است؟

اصولا در زمان ترس، سطح آدرنالین خون بسیار بالا می رود، عضلات دست و پا منقبض می شود، و ناخودآگاه، فرد آماده ی تهاجم و دفاع از خود می شود. این مکانیزم طبیعی است که در تمامی موجودات زنده ای که دارای سیستم عصبی و مغز هستند وجود دارد. دلیل این مکانیزم بسیار ساده است، حفظ جان! اما، قرار نیست حفظ مال باشد. ماجرا ساده است، فردی که در میان آتش قرار گرفته و هر لحظه مرگ را به چشم می بیند، به میلیونها دلار پولی که در گاوصندوق خود دارد یا به اوراق بهاداری که در کشوی میز کارش است فکر نمیکند. تنها فکر وی، خروج از آتش و نجات جان خود است. تنها بعد از رهایی از مخمسه است که ناگهان به یاد می آورد که احتمالا میلیونها دلار سرمایه در آتش سوخته و در سر زنان و آه و فعان کشان گریه سر میدهد و فراموش میکند که تنها چند دقیقه قبل مرگ را به چشم دیده است! این ذات آدمیزاد است. پس، طبیعی است که در زمان احساس ترس، تمام فکر و ذهن و خودآگاه فرد به سمت نجات جان و روح و جسم خود میرود و نه به سمت حفظ سرمایه! در این حالت است که فردی، جرات گرفتن یک پوزیشن و یا انجام یک معامله را از دست می دهد. و یا اگر اندکی در سود رفته از ترس از دست دادن آن، معامله را مختومه کرده و پوزیشن را می بندد. ده ها دقیقه بعد که به چارت قیمت نگاه می کند آه و فغان می کند که کاش پوزیشن گرفته بودم و چندین ده درصد سود عایدم می شد و یا کاش در پوزیشن مانده بودم چرا که ناگهان مارکت حرکت پارابولیک کرد و من تنها نظاره گر شدم. عموما مارکت های مالی اینچنین هستند. بارها می شنوید که آماتورها میگویند "تا فروختم بالا رفت". این تصادفی نیست چرا که در هر ماه تقریبا ده ها بار برای این افراد اتفاق می افتد. دلیل ساده ای دارد. حرفه ای های بازار میدانند که چگونه با حرکت دادن قیمت در آماتورها ترس ایجاد کرده، با خارج کردن آنها از مارکت دست خود را پرتر نموده و همزمان مارکت را برای قیمت های بالاتر سبک کنند. بعد از اتمام این بازی، به سادگی و سرعت هر چه تمام تر قیمت را بالا می برند تا آماتورها نتوانند در قیمت قبلی ورود مجدد داشته باشند. همین ماجرا در زمان ریزش قیمت در مارکت نیز صادق است. امثال این بازی های کثیف اما حرفه ای روزانه ده ها بار در مارکت های مالی روی میدهد.

آیا می شود اصلا ترس نداشت؟

بله و خیر. اینکه بگوییم حس ترس بطور 100 درصد از میان خواهد رفت و فرد دیگر چنین حسی را در زمان معامله تجربه نخواهد کرد، تنها خواب و خیال است. هر چقدر هم که حرفه ای باشید این حس وجود خواهد داشت. اما، میتوان خود را تعلیم داد تا به این حس اهمیت ندهیم ویا، روش بالغ تر، در زمان پیدایش این حس، به عنوان عاملی سازنده از آن استفاده کنیم. آیا میدانستید که بسیاری از صخره نوردانی که به مقام قهرمانی میرسند کسانی بودند که در کودکی از ارتفاع میترسیدند؟ امثال این ترس ها که قهرمانان ورزشی ساخته بسیار زیاد است. این در حالی است که همان قهرمان در زمان مسابقه هنوز بطور ناخودآگاه کمی از ترس قدیمی را به همراه خود خواهد داشت. پس هرگز نمیتوان از شر حس ترس خلاص شد اما میتوان با آموزش کافی و تمرین، این حس را یا نادیده گرفت و یا از آن به عنوان نیرویی در جهت سازنده استفاده کرد.

چه راهکاری برای مقابله با ترس در زمان انجام معاملات وجود دارد؟

از دید بسیاری از معامله گران، تجربه تنها چیزی است که میتواند بر ترس غلبه کند. اما، واقعیت این است که بسیاری از معامله گران که سالیان سال مشغول به کار هستند هنوز از ترس در زمان انجام معامله رنج میبرند و با صرف انرژی بسیار زیاد آن را تنها نادیده میگیرند.  آنچه میتواند بر ترس غلبه کند، ریشه کن کردن دلیل پیدایش آن است. در ابتدای این نوشتار اشاره کردیم که ترس همواره از عدم شناخت منشا میگیرد. در نتیجه؛ هر چه بیشتر در امر معامله گری شناخت بیشتری پیدا کنیم، هر چه سطح دانش خود را بالاتر ببریم، ترس کمتر به سراغ ما خواهد آمد و در زمان بروز با صرف انرژی کمتری میتوانیم بر آن غلبه کنیم. ولی، همواره باید به خاطر داشته باشیم که حتی اگر تمام دانش تحلیل تکنیکال و تحلیل فاندامنتال را به دوش بکشیم، حتی اگر قبل از انجام معامله تمام اخبار دنیا در لحظه به ما برسد و تحلیل دقیق و درستی از آن اخبار داشته باشیم، هنوز هم "خدا" نیستیم و در زمان انجام معامله درصدی از ترس به همراه ما خواهد بود. چیزی که در این زمان، ورای سطح دانش شما به کار خواهد آمد، مدیریت ریسک با استفاده از انواع استاپ ها، و مدیریت سرمایه است. مدیریت ریسک و سرمایه چیزی است که اولا همراه تجربه به دست می آید و دوما بسیاری از سیستم هایی ترید، مدیریت خاص خود را آموزش می دهند. در نهایت؛ تنها چیزی که شما را در مارکت نجات خواهد داد، حفظ آرامش، عدم تعجیل، اعمال مدیریت ریسک و سرمایه، آموزش و افزایش دانش، و در آخر کار، حفظ خونسردی خود است.

استاپ لاس چگونه به مدیریت ترس کمک میکند؟

باید اول از خود بپرسید چه چیزی در زمان تصمیم به معامله شما را میترساند؟ جواب بسیار ساده است : از دست دادن سرمایه و تحمل ضرری بسیار سنگین. قرار دادن یک استاپ لاس که با روشی منطقی و در نقطه ای درست انتخاب شده باشد، این ترس را تا حد زیادی اتوماتیک از بین خواهد برد. چرا؟ فرض بفرمایید که در زمان اتخاذ پوزیشن خرید، نگران یک ریزش سنگین بخاطر هیجان مارکت هستید و از این میترسید که مبادا با این ریزش سنگین وارد 20 درصد ضرر شوید. از سمت دیگر، سیستم معاملاتی که شما آموزش دیده اید، نقطه ای منطقی برای قرار دادن استاپ لاس را در اختیار شما قرار می دهد که تنها 2 درصد زیان را متحمل شوید. با داشتن چنین دانش و چنین نقطه ای برای استاپ لاس؛ با اطمینان بسیار بالایی خرید خود را انجام خواهید داد و بلافاصله با قرار دادن استاپ لاس در دقیقه ی اول بعد از خرید، ریسکی معادل 2% را به جان خواهید خرید و دیگر نگران ریزش 20% نخواهید بود. همین داشتن نقطه ی با ضرر بسیار کمتر؛ اطمینان خاطر داده و شما به راحتی معامله ی خود را انجام خواهید داد.

مدیریت سرمای چگونه به مدیریت ترس کمک می کند؟

بدترین ترس یک معامله گر چیست؟ از دست دادن دار و ندار و کل سرمایه! حال اگر من از شما بخواهم که تنها یک دهم کل سرمایه را وارد یک معامله کنید؟ اتوماتیک سطح ترس شما در زمان اتخاذ یک تصمیم برای یک معامله، تا حد یک دهم و شاید بیشتر، کاهش خواهد یافت. چرا؟ چون در بدترین حالت و وضعیت، شما تنها یک دهم سرمایه را از دست خواهید داد و میدانید که نود درصد سرمایه در جای خود باقی است و می توانید با آرامش و درطی چند معامله ی آینده، این ضرر را جبران کنید. این کاری است که مدیریت سرمایه برای شما انجام میدهد. بسیاری از معامله گران در زمان ورود به سود دچار استرس می شوند که مبادا سود حاصل، از دست برود. مجددا در این زمان، مدیریت سرمایه و خروج درصدی از سرمایه از بازار میتواند منجر به از دست رفتن ترس شود و میزانی از سرمایه در بازار باقی بماند که برای کسب سود بیشتر به کار رود.

تمرین تنفس و مراقبه ی روزانه

یکی از مواردی که بسیار به مدیریت ترس و هیجان در شما کمک خواهد کرد، انجام مدیتیشن روزی دوبار صبح و شب بطور منظم است. مدیتیشن کار زیاد سختی نیست اما متاسفانه عده ای سودجو آن را بسیار پیچیده وانمود کرده و منبع درآمدی برای خود ساخته اند. کافی است در یک وضعیت آرام و ریلکس بنشینید، موزیکی ملایم گذاشت، چشم ها را ببندید و به تنفس خود دقت کنید. به مرور افکار بسیار گوناگونی به ذهن شما وارد می شوند انگار ذهن شما با آرامش دشمن است! اجازه دهید این افکار وارد خودآگاه شما شوند و مانند یک فیلم سینمایی آنها را تماشا کنید و اجازه دهید همراه با بازدم شما از ذهنتان خارج شوند. به مرور به وضعیتی خواهید رسید که برای چندین و چند دقیقه ذهن شما از هرگونه فکری خالی خواهد ماند. این اوج استراحت ذهن است. در آن زمان به اختیار شروع به تفکر درمورد معامله گری خود، سیستم ترید و اجزای آن، اشتباهاتی که مرتکب شدید و اینکه چگونه میتوانید از بروز مجدد آن جلوگیری کنید؛ فکر کنید. همین فرایند مراقبه به همراه تمرین تنفس عمیق یکی از قویترین فاکتورها در مواجهه با ترس در زمان ترید است. هر زمان که احساس اضطراب و ترس برای معامله داشتید کافی است تنها چند ثانیه چشمان خود را بسته و دو یا سه دم و بازدم عمیق انجام دهید. چنانچه تمرینات مدیتیشن خود را مرتب انجام داده باشید، بعد از یک هفته همین چند ثانیه و چند نفس برای بازگرداندن آرامش به شما کافی خواهد بود.

در انتها، اگر بعد از همه ی این موارد و مراحل، در زمان اتخاذ یک تصمیم برای معامله دچار ترس شدید، آن زمان است که این ترس برای شما به عنوان یک زنگ خطر در ترید عمل خواهد کرد و شما را از انجام معامله ای زیان آور و یا اتخاذ تصمیمی بر خلاف سیستم ترید خود باز خواهد داشت. ولی اگر هنوز به آن مرحله نرسیده اید، ترس، تنها، نابود کننده ی سرمایه ی شما و عاملی تخریبی در فرایند معامله گری شما خواهد بود.

علیرضا خداکرمی 15 مهر، 1397 بدون دیدگاه مقاله های عمومی

دیدگاه ها

افزودن دیدگاه

آموزش تحلیل تکنیکال، کریپتوکارنسی و بلاکچین

در سایت تریدرست ثبت نام کنید

ثبت نام